Quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học quận Thanh Khê
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài Đọc sách đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu trong hành trình tìm kiếm tri thức và hoàn thiện nhân cách của mỗi người. Mọi sự thành công của con người đều nhờ sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kinh nghiệm của bản thân với những tri thức lĩnh hội từ việc học trong cuộc sống, trong nhà trường và trong sách vở, kho tàng tri thức của nhân loại. Đảng và Nhà nước đang thực hiện chủ trương phát triển văn hóa đọc trong mọi tầng lớp nhân dân với quan điểm: “Phát triển văn hóa đọc là một trong những nội dung quan trọng của sự nghiệp phát triển văn hóa, giáo dục của đất nước”. Đọc sách đối với học sinh tiểu học vẫn luôn được khẳng định là một nhu cầu thiết yếu với những thế mạnh riêng của chính nó, một cách thưởng thức văn hóa có chiều sâu; là phương cách tốt nhất để học sinh tự làm giàu kiến thức. Hiện nay, giáo dục Quận Thanh Khê rất quan tâm đến việc đầu tư xây dựng thư viện ở các trường học nhằm phát triển thói quen đọc sách cho học sinh. Tuy nhiên, một số thư viện trong địa bàn quận vẫn chưa đáp ứng đủ điều kiện. Vì vậy, trong bối cảnh hiện nay, việc cải thiện môi trường đọc là một vấn đề hết sức cần thiết. Vì tất cả những lý do trên, tôi chọn đề tài “Quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng” làm đề tài nghiên cứu của luận văn Thạc sĩ Quản lý giáo dục. 2. Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và khảo sát thực trạng, đề xuất các biện pháp giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học trong địa bàn quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng. 3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu 3.1. Khách thể nghiên cứu Giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh các trường tiểu học. 3.2. Đối tượng nghiên cứu Quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học quận Thanh Khê thành phố Đà Nẵng. 4. Phạm vi nghiên cứu của đề tài Đề tài được triển khai nghiên cứu tại 10 trường Tiểu học trong địa bàn Quận Thanh Khê. Sử dụng các số liệu thống kê từ năm 2021-2022 để phân tích và nghiên cứu. Biện pháp quản lý nhằm phát triển thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê từ nay đến 2027. 5. Nhiệm vụ nghiên cứu 5.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học 5.2. Nghiên cứu thực trạng quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng 5.3. Đề xuất các biện pháp quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng 6. Giả thuyết khoa học Thực trạng thói quen đọc sách ở các trường tiểu học trong quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng còn hạn chế, cần có biện pháp khắc phục. Nếu xác lập được cơ sở lý luận, đánh giá đúng thực trạng quản lý giáo dục thói quen đọc sách thì có thể đề xuất các biện pháp quản lý khoa học và phù hợp góp phần xây dựng và phát triển thói quen, nhu cầu, kỹ năng và phong trào đọc trong học sinh các trường tiểu học. 7. Phương pháp nghiên cứu 7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận Nghiên cứu các văn bản, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, các tài liệu liên quan đến đề tài; sử dụng các phương pháp: phân tích, phân loại tài liệu, xác định các vấn đề cơ bản; tìm hiểu, tham khảo các công trình nghiên cứu, hệ thống hóa các nội dung lý luận để xây dựng cơ sở lý luận của đề tài. 7.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn 7.2.1. Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: 7.2.2. Phương pháp quan sát: 7.2.3. Phương pháp phỏng vấn chuyên gia: 7.2.4. Phương pháp phỏng vấn: 7.3. Nhóm phương pháp hỗ trợ Phương pháp thống kê toán học xử lý số liệu thu thập được từ quá trình điều tra, khảo sát phục vụ cho đề tài 8. Ý nghĩa đóng góp của luận văn Luận văn đề xuất các biện pháp quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng. Giúp cho cơ quan quản lý giáo dục có thêm những tham khảo để quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học đạt kết quả tốt hơn. 9. Cấu trúc của luận văn Luận văn gồm ba phần: Phần mở đầu Phần nội dung gồm 03 chương: Chương 1. Cơ sở lý luận về quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở trường tiểu học. Chương 2. Thực trạng quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng. Chương 3. Biện pháp quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng. Phần Kết luận và khuyến nghị Tài liệu tham khảo
CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ GIÁO DỤC THÓI QUEN ĐỌC SÁCH CHO HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC 1.1. Tổng quan các vấn đề nghiên cứu 1.1.1. Các nghiên cứu của các tác giả trên thế giới Có nhiều nghiên cứu về thói quen đọc sách của các tác giả trên thế giới như: V.Đ. Stelmakh, M.G. Khanin, M.Đ. Afanasiev, I.N. Belenskaja, M.Đ. Smorođinskaja, v.v… 1.1.2. Các nghiên cứu của các tác giả trong nước Nhiều công trình nghiên cứu của các tác giả trong nước như: tác giả Trần Thị Minh Nguyệt “Đọc sách và sự phát triển nhân cách của thiếu niên, nhi đồng”; Rèn luyện thói quen đọc sách của Nhà báo Bùi Toàn; “Giới trẻ và đọc sách thời hiện đại” của tác giả Thu Hằng; … Như vậy, có thể thấy có rất nhiều công trình nghiên cứu về giáo dục thói quen đọc sách cho mọi người, tuy nhiên vẫn chưa có các công trình cụ thể nghiên cứu về thói quen đọc cho đối tượng là học sinh tiểu học. Bậc tiểu học là thời điểm vàng để giáo dục thói quen đọc cho các em. 1.2. Một số khái niệm chính của đề tài 1.2.1. Quản lí Có nhiều cách định nghĩa về quản lý, có thể hiểu: Quản lý là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý và khách thể quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các tiềm năng, các cơ hội của tổ chức để đạt được mục tiêu đề ra trong điều kiện biến động của môi trường. 1.2.2. Quản lí giáo dục Quản lý giáo dục là một hệ thống có mục đích có kế hoạch hợp qui luật của người làm công tác quản lý tác động lên các đối tượng quản lý làm cho hệ thống giáo dục vận hành phát triển tiến lên trạng thái mới về chất theo đường lối và nguyên tắc giáo dục, thực hiện được tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa mà tiêu biểu là hội tụ trong quá trình dạy học, giáo dục thế hệ trẻ đáp ứng yêu cầu kinh tế xã hội. Trong quản lý giáo dục thì khâu quản lý hoạt động dạy học là một công việc then chốt. 1.2.3. Thói quen đọc sách – Thói quen là một hành vi được lặp đi lặp lại thường xuyên và xảy ra trong tiềm thức của mỗi con người. Có hai loại thói quen: thói quen xấu và thói quen tốt Thói quen tốt là những thói quen mang lại nhiều lợi ích cho con người – Thói quen đọc sách là những nếp sống, phương pháp làm việc được lặp đi lại nhiều lần trong cuộc sống và công tác lâu dần thành quen, khó thay đổi. 1.2.4. Quản lí giáo dục thói quen đọc sách Quản lý giáo dục thói quen đọc sách chính là quá trình tác động có định hướng của nhà quản lý trong việc vận dụng nguyên lý, phương pháp chung nhất của kế hoạch nhằm đạt được những mục tiêu đề ra. Những tác động này có tính khoa học tác động đến các em học sinh trong nhà trường giúp hình thành thói quen đọc sách, tạo nền tảng quan trọng cho việc tự học, học tập suốt đời của mỗi người, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, bồi dưỡng nhân cách, tâm hồn và lối sống văn hóa lành mạnh cho học sinh. 1.3. Lý luận về giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học 1.3.1. Đặc điểm tâm sinh lí của học sinh tiểu học Đặc điểm sinh lí Đặc điểm tâm lí Sự phát triển của nhận thức 1.3.2. Mục tiêu của giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học Xây dựng và phát triển thói quen, nhu cầu, kỹ năng và phong trào đọc trong học sinh các trường tiểu học, chú trọng cải thiện môi trường đọc, giúp các em trở thành người đọc độc lập, bồi dưỡng đạo đức, nhân cách, tâm hồn, hình thành lối sống lành mạnh trong con người, xã hội Việt Nam. Giúp các em trở thành người đọc độc lập trong tương lai, là người có kỹ năng đọc và thói quen đọc. Việc đọc sách không chỉ mở rộng kiến thức mà còn giúp các em hoàn thiện bản thân và nuôi dưỡng tâm hồn. 1.3.3. Nội dung giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học – Đẩy mạnh công tác truyền thông: – Xây dựng môi trường đọc: – Trang bị kỹ năng và phương pháp đọc. – Đẩy mạnh công tác xã hội hóa, thu hút nguồn lực trong và ngoài nước – Ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục thói quen đọc. – Đào tạo, bồi dưỡng: Đào tạo cán bộ, nhân viên thư viện 1.3.4. Các phương pháp và hình thức giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học – Khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động đọc sách tập thể. – Sử dụng phần mềm và ứng dụng kết hợp học tập và chơi. – Tổ chức các cuộc thi. – Làm gương cho trẻ bằng cách đọc sách nhiều và chia sẻ niềm yêu thích đọc sách. – Cung cấp một bộ sưu tập sách đa dạng. – Tổ chức các câu lạc bộ, nhóm đọc, hoặc vòng tròn văn học. – Khuyến khích học sinh tham gia các thử thách đọc, cuộc thi. – Tổ chức giới thiệu sách theo chủ điểm. – Kết hợp đọc vào các môn học và hoạt động khác. – Tổ chức tọa đàm. – Đổi mới cách dạy của giáo viên theo hướng thúc đẩy. – Cung cấp hướng dẫn và phản hồi cá nhân hoá. 1.3.5. Các điều kiện hỗ trợ hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học – Cơ sở vật chất đảm bảo được trang bị đầy đủ. – Có sự tham gia nhiệt tình của các lực lượng trong và ngoài nhà trường. – Có hệ thống sách đa dạng và phong phú: – Có phong trào đọc sách trong học sinh 1.3.6. Công tác kiểm tra, đánh giá thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học Xây dựng kế hoạch kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học. – Phân công thực hiện kế hoạch kiểm tra, đánh giá. – Xây dựng môi trường thúc đẩy thói quen đọc sách. – Tổ chức lưu trữ kết quả kiểm tra, đánh giá. 1.4. Lý luận về quản lý phát triển thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học 1.4.1. Quản lý mục tiêu giáo dục thói quen đọc sách Mục tiêu quản lý giáo dục thói quen đọc sách là sự tổng hoà sự phối hợp của nhà trường, giáo viên, học sinh và gia đình. Căn cứ mục tiêu giáo dục, căn cứ các điều kiện về đội ngũ, về cơ sở vật chất của nhà trường, căn cứ vào đối tượng học sinh, hiệu trưởng nhà trường đề ra các mục tiêu nhằm xây dựng thói quen đọc sách phù hợp trong nhà trường. 1.4.2. Quản lý nội dung giáo dục thói quen đọc sách Quản lý việc xây dựng chương trình, kế hoạch giáo dục thói quen đọc sách; Xây dựng mô hình thư viện thân thiện. – Quản lý chỉ đạo thực hiện đúng tiến độ các hoạt động. – Quản lý thực hiện công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá các hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh; 1.4.3. Quản lý phương pháp, hình thức giáo dục thói quen đọc sách – Chỉ đạo bồi dưỡng giáo viên và tổ chức tọa đàm về đổi mới phương pháp giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học; – Chỉ đạo triển khai đa dạng hóa các hình thức giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học. – Phổ biến kinh nghiệm dạy học của giáo viên giỏi, chỉ đạo trao đổi kinh nghiệm soạn giáo án, dử dụng thiết bị, đồ dùng dạy học; – Chỉ đạo tổ chức hội giảng, lựa chọn các chủ đề thiết thực với tình hình cụ thể của nhà trường; – Chỉ đạo đổi mới cách dạy của giáo viên theo hướng thúc đẩy, tạo điều kiện cho học sinh được khám phá, tìm tòi, trải nghiệm; – Chỉ đạo động viên, khuyến khích giáo viên ứng dụng CNTT, các phần mềm hỗ trợ, phương tiện nghe nhìn. thực hành các hoạt động nghiên cứu khoa học và vận dụng kiến thức, kỹ năng vào thực tiễn. 1.4.4. Quản lí các lực lượng phối hợp trong việc tổ chức hoạt động giáo dục thói quen đọc sách Ban Giám hiệu phối hợp với công đoàn nhà trường, BĐD cha mẹ HS, Đoàn TNCS HCM; Ban chấp hành Công Đoàn phối hợp với Tổ Hành chính, Ban đoàn thể của trường; Tổ chuyên môn phối hợp với TPT đội, Đội TNTP HCM; Giáo viên chủ nhiệm phối hợp với Giáo viên chuyên; Ban Chỉ huy Liên đội; Ban Chỉ huy Chi đội phối hợp với Hội đồng Đội; Nhà trường phối hợp với các tổ chức chính quyền địa phương. 1.4.5. Quản lí các điều kiện hỗ trợ giáo dục thói quen đọc sách Tổ chức xây dựng điều kiện môi trường giáo dục thói quen đọc. Đầu tư trang thiết bị đồ dùng học tập; Đảm bảo điều kiện môi trường đọc sách đọc phong phú; Tạo môi trường đọc sách phù hợp với các điều kiện tự nhiên, văn hóa xã hội vùng miền. 1.4.6. Quản lí tổ chức kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục thói quen đọc sách + Xây dựng kế hoạch kiểm tra, đánh giá; + Phân công thực hiện kế hoạch kiểm tra, đánh giá; + Chỉ đạo thực hiện kế hoạch kiểm tra, đánh giá; + Phối hợp giữa các bộ phận trong nhà trường trong công tác kiểm tra, đánh giá; + Xây dựng môi trường thúc đẩy khắc phục hạn chế; + Tổ chức lưu trữ kết quả kiểm tra, đánh giá. TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 Như vậy, qua chương 1 của luận văn, Qua việc làm rõ các khái niệm cơ bản của đề tài; phân tích cơ sở lý luận về hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở trường tiểu học. Tác giả cũng chỉ rõ các vấn đề về quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở trường tiểu học… Qua nền tảng lý luận, chúng ta nhận thấy rằng: Các hoạt động quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học có vai trò, vị trí và ý nghĩa hết sức quan trọng trong chương trình giáo dục tiểu học. Để quản lý tốt hoạt động giáo dục thói quen đọc sách, người quản lý phải nắm rõ chức năng, nhiệm vụ, các nhân tố ảnh hưởng, nắm bắt nội dung từng hoạt động, sử dụng có hiệu quả nguồn lực xã hội nhằm đảm bảo mục tiêu phát triển thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học. Đây là cơ sở lí luận quan trọng cho việc nghiên cứu thực trạng tại chương 2 và đề xuất các biện pháp quản lí tại chương 3 của luận văn. CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ GIÁO DỤC THÓI QUEN ĐỌC SÁCH CHO HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC QUẬN THANH KHÊ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG 2.1. Khái quát quá trình khảo sát 2.1.1. Mục tiêu khảo sát Nhằm có được thực trạng công tác Quản lý giáo dục thói quen đọc sách của học sinh tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng, trên cơ sở đó, đề xuất các biện pháp quản lý giáo dục thói quen đọc sách phù hợp với lứa tuổi, thời gian hoạt động phù hợp với tình hình thực tế và đem lại hiệu quả cao. 2.1.2. Đối tượng và địa bàn khảo sát – 50 cán bộ quản lý (bao gồm: Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng); 100 giáo viên và 50 học sinh ở các trường tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng. 2.1.3. Nội dung khảo sát – Khảo sát các thực trạng về giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng; – Khảo sát các hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng; 2.1.4. Phương pháp khảo sát – Phương pháp điều tra khảo sát bằng phiếu hỏi. – Phương pháp quan sát, phỏng vấn – Phương pháp xử lý số liệu, tổng hợp, thống kê. 2.1.5. Tiến trình và thời gian khảo sát – Thiết kế phiếu hỏi và khảo sát thử: Từ 01/3/2023 – 15/3/2023 – Khảo sát, xử lý số liệu và tổng hợp kết quả: Từ 15/3/2023 – 15/4/2023 – Viết báo cáo phân tích kết quả khảo sát thực trạng: 15/4/2023 – 15/5/2023. 2.1.6. Xử lý kết quả khảo sát – Điều tra bằng bảng hỏi. – Xử lý số liệu điều tra để rút ra những nhận định ban đầu. – Sử dụng phương pháp thống kê phân tích, đánh giá thực trạng. 2.2. Khái quát về điều kiện tự nhiên, tình hình kinh tế, xã hội và giáo dục trên địa bàn quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng 2.2.1. Vị trí địa lý và đặc điểm tự nhiên 2.2.2. Đặc điểm kinh tế, xã hội 2.2.3. Khái quát về phát triển giáo dục tiểu học 2.3. Thực trạng giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tiểu học quận Thanh Khê 2.3.1. Thực trạng nhận thức của CBQL, GV về hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở các trường tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng Qua khảo sát ý kiến của CBQL, GV thì hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở các trường tiểu học quận Thanh Khê là rất cần thiết. 2.3.2. Thực trạng thực hiện mục tiêu giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở các trường tiểu học quận Thanh Khê Qua kết quả khảo sát tình hình thực hiện mục tiêu hoạt động giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh ở các trường tiểu học cho thấy mục tiêu “Giúp học sinh trở thành người đọc độc lập, tăng vốn hiểu biết cho HS.” được đánh giá là thực hiện rất tốt. Mục tiêu “Phát triển tư duy, tăng khả năng sáng tạo của HS, gắn lý thuyết với thực hành”được đánh giá chưa cao. 2.3.3. Thực trạng thực hiện nội dung giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh các trường tiểu học ở quận Thanh Khê
D:\DỮ LIỆU MỚI CẦN ĐỔI TÊN VÀ ĐĂNG 2025\TAI LIEU C YEN-2024\LOP DA NANG 1\Quản lý giáo dục thói quen đọc sách cho học sinh tại các trường tiểu học quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng\SAU BAO VE\TOM TAT
