Quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
Bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế là hai chính sách xã hội quan trọng, là trụ cột chính của hệ thống an sinh xã hội, góp phần thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội, bảo đảm ổn định chính trị – xã hội và phát triển kinh tế – xã hội.
Hoạt động quản lý công tác thu BHXH ảnh hưởng trực tiếp đến công tác chi và quá trình thực hiện chính sách BHXH trong tương lai. Nếu không thu được BHXH thì quỹ BHXH không có nguồn để chi trả cho các chế độ BHXH cho NLĐ. Do đó, thực hiện công tác thu BHXH đóng một vai trò quyết định, then chốt trong quá trình đảm bảo ổn định cho cuộc sống của NLĐ cũng như các đơn vị sử dụng lao động được hoạt động bình thường.
Trong thời gian qua công tác thu BHXH tại Bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi có nhiều cố gắng và đạt được kết quả tốt luôn hoàn thành và vượt kế hoạch được giao.
Tuy nhiên trong thời gian vừa qua công tác thu BHXH bắt buộc còn bộc lộ những tồn tại, hạn chế như: số đơn vị sử dụng lao động, số lao động chưa tham gia BHXH bắt buộc còn nhiều, tỷ lệ tăng về mức lương, tiền công tham gia BHXH bắt buộc hàng năm chưa cao, số đơn vị nợ đọng, trốn đóng BHXH bắt buộc tăng nhanh gây ra những ảnh hưởng về quyền lợi cho NLĐ. Việc tăng trưởng nguồn thu BHXH còn thấp chưa tương xứng với tiềm năng.
Để khắc phục những hạn chế trên, nhằm mở rộng và tăng trưởng nguồn thu BHXH, phát triển bền vững quỹ BHXH, rất cần có những giải pháp thiết thực, hiệu quả trong thời gian tới.
Từ nhận thức những vấn đề nêu trên, Học viên đã chọn đề tài “Quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum ” làm đề tài cho luận văn của mình, nhằm góp phần giải quyết những vấn đề còn hạn chế nêu trên.
2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
2.1. Mục tiêu nghiên cứu tổng quát
Trên cơ sở lý luận cơ bản về bảo hiểm xã hội, về quản lý thu BHXH, luận văn sẽ làm rõ thực trạng công tác quản lý thu BHXH tại BHXH huyện Ngọc Hồi từ năm 2015 – 2017. Đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu BHXH
2.2. Mục tiêu cụ thể
– Hệ thống hóa những vấn đề lý luận về quản lý thu bảo hiểm xã hội.
– Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý thu BHXH tại BHXH huyện Nọc Hồi. Chỉ ra những vấn đề còn tồn tại và nguyên nhân của những tồn tại đó.
– Đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu BHXH trên địa bàn huyện Ngọc Hồi tỉnh Kon Tum
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
– Đối tượng nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến hoạt động quản lý thu BHXH trên địa bàn huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum.
– Phạm vi nghiên cứu
+ Về nội dung nghiên cứu là về công tác quản lý thu BHXH của Bảo hiểm xã hội Huyện Ngọc Hồi.
+Về thời gian nghiên cứu: Đánh giá thực trạng công tác quản lý thu BHXH tại BHXH huyện Ngọc Hồi từ năm 2015 – 2017. Các giải pháp được đề xuất trong luận văn có ý nghĩa trong 5 năm đến.
4.1. Phương pháp thu thập thông tin
Luận văn thu thập thông tin số liệu thứ cấp bao gồm:
+ Hồ sơ thu BHXH tại BHXH huyện Ngọc Hồi.
+ Báo cáo thu BHXH theo biểu mẫu quy định của BHXH huyện Ngọc Hồi.
+ Báo cáo tổng kết của BHXH huyện Ngọc Hồi.
Các thông tin khác liên quan được thu thập từ các văn bản quy phạm pháp luật, báo chí, tạp chí ngành BHXH, niên giám thống kê huyện Ngọc Hồi
4.2. Phương pháp phân tích
+ Phương pháp thống kê mô tả: là thu thập tài liệu, phân tích, tổng hợp; So sánh các chỉ tiêu, dữ liệu ở các thời điểm, thời kỳ khác nhau. Thông qua việc xử lý số liệu bằng phương pháp thống kê toán học trên excel, thấy được sự thay đổi và mức độ đạt được của các hiện tượng, chỉ tiêu cần phân tích trong công tác quản lý thu BHXH huyện Ngọc Hồi. Từ đó rút ra những vấn đề còn vướng mắc trong công tác quản lý thu BHXH, đề xuất giải pháp hoàn thiện.
+ Phương pháp chuyên gia: giúp thu thập, chọn lọc những thông tin, ý kiến trao đổi của các nhà quản lý có liên quan đến công tác quản lý thu BHXH như các lãnh đạo BHXH.
+ Phương pháp kế thừa: tổng hợp và kế thừa có chọn lọc những kết quả nghiên cứu của một số tác giả có công trình nghiên cứu liên quan đến công tác quản lý thu BHXH.
5. Tổng quan tài liệu nghiên cứu
Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được kết cấu thành 03 chương, bao gồm:
Chương 1: Lý luận chung về quản lý thu Bảo hiểm xã hội.
Chương 2: Thực trạng công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum
Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum.
CHƯƠNG 1
LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI
1.1. KHÁI QUÁT VỀ QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI
1.1.1. Khái niệm về bảo hiểm xã hội, quản lý thu bảo hiểm xã hội
Theo Luật bảo hiểm xã hội: “Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã hội.”( Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật bảo hiểm xã hội số 58/2014/QH13. 2014)
1.1.2. Đặc điểm của quản lý thu bảo hiểm xã hội
- Đặc điểm hoạt động thu bảo hiểm xã hội
– Hoạt động thu bảo hiểm xã hội là hoạt động không vì lợi nhuận. Mục đích tạo lập quỹ bảo hiểm xã hội là nhằm chi trả các chế độ cho người lao động bị ốm đau, thai sản, dưỡng sức, hưu trí, Tngười lao động-BNN,Tử tuất.
- Đặc điểm quản lý thu bảo hiểm xã hội
– Số đối tượng phải thu là rất lớn và gia tăng theo thời gian nên công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội là rất khó khăn và phức tạp.
– Công tác thu mang tính chất định kỳ, lặp đi lặp lại do đó khối lượng công việc là rất lớn đòi hỏi nguồn nhân lực và cơ sở vật chất phục vụ cho công tác thu cũng phải tương ứng.
– Đối tượng thu là tiền nên dễ xảy ra sai phạm, vi phạm đạo đức và lạm dụng quỹ vốn tiền thu bảo hiểm xã hội.
1.1.3. Ý nghĩa của thu bảo hiểm xã hội
Hoạt động thu bảo hiểm xã hội vốn có tính chất đặc thù khác với các hoạt động khác đó là: đối tượng thu bảo hiểm xã hội đa dạng, phức tạp, bao gồm nhiều thành phần kinh tế khác nhau, độ tuổi, thu nhập và vị trí địa lý vùng miền cũng không thống nhất. Do đó, nếu không có sự chỉ đạo thống nhất giữ các cấp quản lý thì hoạt động thu bảo hiểm xã hội sẽ không đạt được hiệu quả cao.
1.1.4. Mục tiêu của quản lý thu bảo hiểm xã hội
Thu là việc nhà nước bắt buộc hoặc các đối tượng tham gia đóng góp để tập trung một phần nguồn tài chính quốc gia hình thành nên quỹ bảo hiểm xã hội, nhằm đảm bảo chi trả cho hoạt động bảo hiểm xã hội.
– Mục tiêu chính sách sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội theo Nghị quyết số 21-NQ/TW của Bộ Chính Trị ngày 22/11/2012 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế giai đoạn 2012-2020: “Thực hiện có hiệu quả các chính sách, chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội; tăng nhanh diện bao phủ đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội, nhất là bảo hiểm xã hội tự nguyện; thực hiện mục tiêu bảo hiểm xã hội toàn dân. Phấn đấu đến năm 2020, có khoảng 50% lực lượng lao động tham gia bảo hiểm xã hội, 35% lực lượng lao động tham gia BHTN; trên 80% dân số tham gia bảo hiểm xã hội” .
1.1.5. Quản lý nhà nước về thu bảo hiểm xã hội
Quản lý thu bảo hiểm xã hội là quá trình tác động của các cơ quan bảo hiểm xã hội đối với mọi tổ chức cá nhân có liên quan đến thu bảo hiểm xã hội theo một quy trình từ xác định đối tượng thu, mức thu, phương thức thu, lập kế hoạch thu đến tổ chức thực hiện kế hoạch và kiểm tra đánh giá việc thực hiện thu nhằm đạt được mục tiêu thu đúng, thu đủ, thu kịp thời tiền thu bảo hiểm xã hội của đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội vào Quỹ bảo hiểm xã hội nhằm đáp ứng nguồn kinh phí chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội trên nguyên tắc có đóng, có hưởng.
1.2. NỘI DUNG QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI
1.2.1.Truyên truyền về chế độ, chính sách pháp luật về bảo hiểm xã hội
Đây là hoạt động cho người lao động và nhân dân cả nước hiểu rõ chính sách bảo hiểm xã hội là một chính sách an sinh quan trọng, là trụ cột chính của hệ thống ASXH, góp phần thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội, bảo đảm ổn định chính trị – xã hội và phát triển kinh tế trong xã hội. Do vậy công tác tuyên truyền, phổ biến các chế độ,chính sách, pháp luật về bảo hiểm xã hội có tầm quan trọng và phải tổ chức định kỳ và thực hiện thường xuyên
1.2.2. Lập dự toán thu bảo hiểm xã hội
Dự toán thu bảo hiểm xã hội là bảng tổng hợp số thu dự kiến về bảo hiểm xã hội trong một thời kỳ nhất định. Lập dự toán thu là quá trình dự báo, tính toán mức độ và các biện pháp tổ chức huy động các nguồn thu bảo hiểm xã hội từ các đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội. Căn cứ theo tiêu thức độ dài thời gian có thể phân loại dự toán thu bảo hiểm xã hội thành dự toán dài hạn,
1.2.3. Tổ chức thu bảo hiểm xã hội
- Các cơ quan quản lý nhà nước về bảo hiểm xã hội
- Tổ chức bộ máy thực hiện thu bảo hiểm xã hội
- Hoạt động thu bảo hiểm xã hội
Thực hiện tốt công tác quyết toán thu bảo hiểm xã hội sẽ giúp cho công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội được thực hiện tốt hơn. Để thẩm định số liệu thu bảo hiểm xã hội đối với bảo hiểm xã hội cấp dưới theo định kỳ hàng quý, năm, khi quyết toán thu phải đảm bảo nguyên tắc.
1.2.5. Thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo hiểm xã hội; giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội.
Theo quy định tại Luật Thanh tra thì: “Thanh tra nhà nước là hoạt động xem xét, đánh giá, xử lý theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Thanh tra nhà nước bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành.
1.3. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI
1.3.1. Hệ thống chính sách pháp luật về bảo hiểm xã hội
Hệ thống các văn bản hướng dẫn thực hiện Luật được ban hành đầy đủ, kịp thời, đồng bộ, đảm bảo chất lượng, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác quản lý thubảo hiểm xã hội thực thi nghiêm túc, đúng quy định của Luật . Nếu triển khai kịp thời, đồng bộ các văn bản quy định của nhà nước về chính sách bảo hiểm xã hội thì số đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội sẽ tăng lên, số thu bảo hiểm xã hội không ngừng gia tăng.
1.3.2. Sự quan tâm của các cấp ủy Đảng, chính quyền; Phối hợp giữa cơ quan bảo hiểm xã hội và các cơ quan ban ngành liên quan tại địa phương trong công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội
– Để nâng thực hiện tốt việc quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện và nâng cao ý thức trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động , thì vai trò của cấp uỷ đảng, đoàn thể và các cấp chính quyền địa phương có tác động rất lớn. Để đảm bảo công tác thu hoạt động có hiệu quả thì phải tăng cường kết hợp với các cơ quan như: cơ quan Thuế, Thanh tra nhà nước, Công an, Lao động Thương binh và Xã hội, Liên đoàn lao động, …để thanh tra, kiểm tra các đơn vị sử dụng lao động đóng trên địa bàn trong việc thực hiện các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm hiểm y tế.
1.3.3. Cơ quan bảo hiểm xã hội
Để tổ chức thực hiện tốt chức năng, cơ quan bảo hiểm xã hội cần sự phối hợp đồng bộ của các cấp, các ngành trong việc thực thi chính sách bảo hiểm xã hộicho người lao động sẽ góp phần đảm bảo quyền lợi cho người lao động, đảm bảo An sinh xã hội. Bảo hiểm xã hội Việt Nam có chức năng tổ chức thực hiện các chế độ, chính sách bảo hiểm xã hội; tổ chức thu, chi chế độ bảo hiểm thất nghiệp; quản lý và sử dụng các quỹ: Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế; thanh tra chuyên ngành việc đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế theo quy định của pháp luật.
1.3.4. Nhận thức của người lao động, chủ sử dụng lao động, người dân về việc tham gia bảo hiểm xã hội
Quyền và nghĩa vụ trong bảo hiểm xã hội rõ nhất là vấn đề đóng và hưởng . Người lao động, doanh nghiệp chưa hiểu rõ ý nghĩa của việc tham gia bảo hiểm xã hội nên còn chưa mặn mà tham gia . Vì thế, người sử dụng lao động tìm cách trì hoãn việc đóng bảo hiểm xã hội hoặc giảm mức đóng góp bảo hiểm xã hội.
1.3.5. Trình độ phát triển kinh tế xã hội
Tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và bền vững phản ánh nhiều người lao động có thu nhập cao thông qua quá trình lao động, đây là điều kiện tiền đề để người lao động và người dân có cơ hội tham gia bảo hiểm xã hội.
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI
2.1. ĐẶC ĐIỂM CƠ BẢN CỦA HUYỆN NGỌC HỒI ẢNH HƯỞNG ĐẾN CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI
2.1.1. Đặc điểm tự nhiên, xã hội, kinh tế
- Đặc điểm tự nhiên
– Vị trí địa lý: Huyện Ngọc Hồi được thành lập trên cơ sở chia tách 3 huyện: Đắk Glei, Sa Thầy, Đắk Tô theo Quyết định số 316-HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng ngày 15 tháng 10 năm 1991. Huyện Ngọc Hồi nằm ở ngã ba biên giới Việt Nam – Lào – Campuchia, giáp huyện Đắk Glei ở phía bắc, giáp huyện Tu Mơ Rông ở phía đông bắc, giáp huyện Đắk Tô ở phía đông, giáp huyện Sa Thầy ở phía nam, phía tây giáp Lào và Campuchia. Diện tích của huyện là 824 km², dân số là 55.829 người. Phía tây vượt qua dãy Trường Sơn là đường biên giới chung với Lào dài 34 km và đường biên giới chung với Campuchia dài 13 km.. Trên địa bàn huyện có Quốc lộ 40 chạy theo hướng đông tây nối Cửa khẩu quốc tế Bờ Y với thị trấn Plei Kần và với thành phố Kon Tum. Quốc lộ 14 chạy theo hướng bắc nam trên địa bàn huyện.
b. Đặc điểm xã hội
Huyện Ngọc Hồi là địa bàn cư trú của 17 dân tộc. Đông nhất là dân tộc Xê Đăng, Dẻ Triêng. Dân tộc có số dân ít nhất là dân tộc B Râu. Dân cư sống khá tập trung, dọc theo trục Bắc – Nam và Tây – Nam, chủ yếu ở các vùng có khả năng canh tác như vùng đất phù sa dọc sông ngoài, vùng đất đồi Bazan, đất thung lủng dốc tụ.
c. Đặc điểm kinh tế
Kinh tế của huyện chủ yếu là trồng cây lương thực, trồng rừng phòng hộ, trồng cây lâu năm kết hợp chăn nuôi dưới tán cây rừng. Trong tương lai sẽ đẩy mạnh công tác thuỷ lợi nhằm thâm canh tăng năng xuất cây lương thực, phát triển trồng cây công nghiệp như chè, cà phê, cao su, các loại cây ăn quả, cây lâm đặc sản như quế, bờ lời…. kết hợp khuyến khích phát triển kinh tế thương mại, với yêu cầu trở thành vùng đặc thù của khu thương mại, công nghiệp, chế xuất…thu hút các doanh nghiệp không cả trong nước mà cả nước ngoài vào đầu tư, kinh doanh, xản xuất,.
2.1.2. Đặc điểm cơ bản của bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi
Bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi chịu sự quản lý trực tiếp, toàn diện của bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum và chịu sự quản lý hành chính nhà nước của UBND huyện Ngọc Hồi .
Năm 2017, bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi có 15 cán bộ, viên chức, nhân viên hợp đồng; Số cán bộ công chức viên chức có trình độ đại học và sau đại học là13 người; chiếm tỉ lệ 86,6%.
2.2. THỰC TRẠNG VỀ QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN NGỌC HỒI
2.2.1. Tuyên truyền về chế độ, chính sách pháp luật bảo hiểm xã hội.
Công tác tuyên truyền là một trong những khâu then chốt thúc đẩy phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội địa bàn, có vai trò, vị trí quan trọng hàng đầu trong việc nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền và các tổ chức, cá nhân về thực hiện chế độ, chính sách bảo hiểm xã hội.
Vì vậy, hàng năm bảo hiểm xã hội huyện luôn bám sát chỉ đạo của bảo hiểm xã hội Việt Nam và bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum để xây dựng Kế hoạch tuyên truyền, trong đó tập trung nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền, đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền, hoàn thành tốt kế hoạch hàng năm đề ra
2.2.2. Thực trạng lập dự toán thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn Huyện Ngọc Hồi
– Hàng năm, bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi lập dự toán thu và báo cáo về bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum căn cứ vào số đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội, mức lương tối thiểu vùng, lương cơ sở, mức đóng, tổng quỹ lương và tình hình thực tế số đơn vị , daonh nghiệp, số dân và mục tiêu chung của ngành bảo hiểm xã hội.
– Dựa vào tình hình thực tế tại huyện Ngọc Hồi và mục tiêu chung của ngành, bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum ra quyết định giao về bảo hiểm xã hội huyện thực hiện dự toán.
2.2.3. Công tác tổ chức thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
- Quy trình công tác thu bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi
Cơ cấu tổ chức bộ máy thực hiện thu bảo hiểm xã hội gồm có 3 tổ nghiệp vụ:
- Tổ thu, cấp sổ thẻ ;
- Tổ thực hiện chế độ chính sách và tiếp nhận hồ sơ;
- Tổ tài chính kế toán và giám định.
- Công tác thu bảo hiểm xã hội
Hàng năm, bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi đều xây dựng kế hoạch và được giao chỉ tiêu kế hoạch về thực hiện chỉ tiêu tiền thu bảo hiểm xã hội.
- Quy trình giao kế hoạch về số lao động và tiền thu bảo hiểm xã hội:
Đầu năm, trên cơ sở hướng dẫn của bảo hiểm xã hội Việt Nam, bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum ban hành công văn hướng dẫn đối với bảo hiểm xã hội huyện để lập kế hoạch thu, chi của năm tiếp theo gửi về bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum để bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum lập dự toán chung cho toàn tỉnh gửi bảo hiểm xã hội Việt Nam . Công tác này được thực hiện có sự tác động hai chiều từ thực tế huyện Ngọc Hồi và những chính sách định hướng của BHXH tỉnh Kon Tum
2.2.4. Quyết toán thu bảo hiểm xã hội
Định kỳ hàng quý, hàng năm bảo hiểm xã hội tỉnh Kon Tum ra quyết định kiểm tra, quyết toán với các huyện, huyện. Trên cơ sở số liệu bảo hiểm xã hội huyện báo cáo và thực hiện kiểm tra, quyết toán thu với bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi về: Số đối tượng, số phải thu, số đã thu, số truy thu, hoàn trả, kiểm tra việc thực hiện xử lý hồ sơ, sổ sách, chứng từ thu bảo hiểm xã hội phát sinh tại huyện
2.2.5. Công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo hiểm xã hội; giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
Để kiểm soát việc thực hiện quy trình, thủ tục hồ sơ, bảo hiểm xã hội Ngọc Hồi đã đi đầu trong việc thực hiện cải cách hành chính một cửa liên thông, sử dụng phần mềm Tiếp nhận và quản lý hồ sơ. Với cơ chế hoạt động một của tại BHXH Huyện Ngọc Hồi việc tiếp nhận và giải quyết hồ sơ được triển khai nhanh chóng và có hiệu quả cao. Phần mềm tinh học được ứng dụng để xác định được các loại thủ tục, các hồ sơ cần thiết cũng như thời hạn giải quyết. Nhờ đó, giúp người quản lý có thể quản lý được hồ sơ đang ở đâu, thời hạn, chậm ở bộ phận nào…
2.3. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NGỌC HỒI .
2.3.1. Thành công và hạn chế về công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
- Thành công
- Đã triển khai chính sách, quy định, hồ sơ biểu mẫu mới… đến đơn vị SDLĐ và người dân.
- Công tác thông tin tuyên truyền được chú trọng hơn, triển khai được các hội nghị đối thoại trực tiếp với người lao động,người dân, tập huấn cho các đại lý thu … cán bộ phụ trách bảo hiểm xã hội của đơn vị SDLĐ ngày càng nắm rõ chính sách bảo hiểm xã hội,bảo hiểm xã hội thực hiện đối chiếu ngày càng đều đặn kịp thời, chính xác.
- Đối tượng tham gia ngày càng mở rộng, số thu bảo hiểm xã hội càng tăng, số thu bảo hiểm xã hội buộc cũng như tự nguyện năm nay cao hơn năm trước. Công tác lập dự toán và quyết toán thu, chi luôn được bảo hiểm xã hội tỉnh đánh giá cao.
- Hạn chế
Bên cạnh những thành tích đã đạt được, công tác quản lý thu bảo hiểm xã hộibắt buộc và tự nguyện cũng của bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi trong thời gian qua cũng còn một số mặt hạn chế, cụ thể như sau:
– Chế tài xử phạt vẫn còn quá nhẹ, nên không đủ sức để răn đe, họ chấp nhận nộp phạt khi bị phát hiện trốn đóng vì số tiền đó nhỏ hơn số tiền họ nộp bảo hiểm xã hội cho người lao động. Ý thức chấp hành pháp luật về bảo hiểm xã hội chưa nghiêm túc của NSDLĐ và ý thức của người lao động chưa cao, hoặc chưa có nhận thức đúng đắn về việc tham gia bảo hiểm xã hội, hoặc là do sức ép về việc làm, không dám đấu tranh đòi chủ sử dụng lao động phải đóng bảo hiểm xã hội cho mình. Mặc dù công tác thu của đơn vị đã hoàn thành tốt so với mục tiêu đã đặt ra về thu bảo hiểm xã hội nhưng so với số tiền mà bảo hiểm xã hội phải thu của các đối tượng thì tình trạng nợ đọng vẫn diễn ra khá nhiều
- Quy định, biểu mẫu hồ sơ …. thay đổi nhanh chóng nên đơn vị sử dụng lao động và người dân mới hiểu và quen làm theo quy định, biểu mẫu hồ sơ cũ thì đã đưa ra quy định và biểu mẫu hồ sơ mới.
- Các cấp Đảng ủy, chính quyền chưa quan tâm sâu sát, lãnh đạo, chỉ đạo việc thực hiện các chính sách, chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội tại địa phương.
GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VÀ ĐẨY MẠNH CÔNG TÁC QUẢN LÝNHÀ NƯỚC VỀ QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỒI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NGỌC HỒI
3.1. CĂN CỨ ĐỂ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP
3.1.1. Những quan điểm hoàn thiện công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội
“Định hướng về chủ trương, chính sách của Đảng, nhà nước về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội trong thời gian đến. Nghị quyết 21-NQ/TW và mục tiêu chiến lược phát triển ngành bảo hiểm xã hội đến năm 2020 theo quyết định của chính phủ phê duyệt số 1215/QĐ-TTg ngày23/7/2013. Phát triển ngành Bảo hiểm xã hội Việt Nam theo hướng hiện đại, đảm bảo đủ năng lực và điều kiện để nâng cao chất lượng, hiệu quả phục vụ và tổ chức thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế” [27].
3.1.2. Chiến lược phát triển phục vụ cho công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
Trước thời cơ vận hội mới cũng như tình hình thực tế tại địa bàn huyện Ngọc Hồi, phát huy những thành tích đạt được trong những năm qua, bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi xác định định hướng phát triển ngành bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi xây dựng những chiến lược phát triển đến năm 2020 như sau:
Một là, Huy động sức mạnh của Đảng bộ, chính quyền các đoàn thể và nhân dân trên địa bàn tổ chức thực hiện tốt chính sách, chế độ bảo hiểm xã hội; khắc phục tình trạng nợ đọng bảo hiểm xã hội, tăng nhanh số người tham gia bảo hiểm xã hội; quản lý sử dụng quỹ bảo hiểm xã hội đảm bảo an toàn, hiệu quả
Hai là, Để thực hiện được những định hướng chung cũng như những mục tiêu trong phát triển bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi, cần tăng cường hơn nữa công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội. Tăng cường về quản lý thu bảo hiểm xã hội cần theo định hướng
Ba là, Tranh thủ sự chỉ đạo của các cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương trong công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội nhằm nâng cao hiệu quả công tác .Xây dựng kế hoạch và đưa ra giải pháp quản lý thu cụ thể nhằm đảm bảo thực hiện được các chỉ tiêu bảo hiểm xã hội giao hàng năm chỉ tiêu kế hoạch được Bảo hiểm xã hội tỉnh giao.
3.1.3. Một số yêu cầu khi xây dựng giải pháp
Thứ nhất, cần ứng dụng có hiệu quả công nghệ thông tin vào công tác quản lý của ngành; đảm bảo thu đúng, thu đủ và chi trả kịp thời, an toàn các chế độ bảo hiểm xã hội, …
Thứ hai, Giải pháp phải đúng quy định theo chủ trương, đường lối chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước, Luật bảo hiểm xã hội. Giải pháp có thể áp dụng vào thực tế và đạt hiệu quả cao. Giải pháp phải đúng quy định theo chủ trương, đường lối chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước, Luật bảo hiểm xã hội.
Thứ ba, Không ngừng nâng cao hiệu quả công tác quản lý, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện công tác nghiệp vụ, đề xuất với ngành bổ sung nguồn nhân lực cũng như trang thiết bị để không ngừng đáp ứng nhu cầu công việc và khối lượng người tham gia ngày càng gia tăng.Nhằm hướng đến mục tiêu bảo hiểm xã hội cho mọi người lao động, cho toàn dân, góp phần đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi nói riêng và của cả nước nói chung
Thứ tư, cần nâng cao chất lượng hoạt động của bộ máy quản lý, năng lực và trách nhiệm nghề nghiệp của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức toàn đơn vị với bản lĩnh chính trị vững vàng, có năng lực chuyên môn giỏi để thật sự là những công chức mẫu mực, tận tâm, tận tụy phục vụ nhân dân chuyển đổi tác phong làm việc hành chính sang phục vụ, tiến hành cải cách thủ tục hành chính rườm rà gây phiền nhiễu cho người tham gia.
3.2.1. Hoàn thiện công tác tuyên truyền về chế độ, chính sách pháp luật bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
Chủ động vượt qua mọi thách thức trên, đưa Luật bảo hiểm xã hội vào cuộc sống trên cơ sở tổ chức thực hiện một cách căn cơ và nghiêm túc chính là đảm bảo ASXH cho người dân là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất của đảng và nhà nước ta, trong đó việc tuyên truyền các đơn vị sử dụng lao động và người lao động luôn cần được đề cao. Hệ thống cơ quan thông tấn, báo chí có trách nhiệm tuyên truyền, phổ biến, giám sát pháp luật và động viên nhân dân chấp hành đúng pháp luật, nêu gương những điển hình tốt và phê phán những lệch lạc, sai phạm của các cá nhân , tổ chức. Do các yếu tố đặc thù nói trên, nên việc tuyên truyền về chính sách, pháp luật về bảo hiểm xã hội,đòi hỏi các phòng viên, biên tập viên phải thực sự am hiểu sâu sắc về chính sách, pháp luật thì việc tuyên truyền bảo hiểm xã hội mới đạt hiệu quả.
3.2.2. Hoàn thiện lập dự toán thu bảo hiểm xã hội tại bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi
Dựa trên mục tiêu chung của cả nước và tình hình xã hội, kinh tế cụ thể của địa phương, thì mục tiêu phải được cụ thể theo lộ trình thực hiện từng quý, từng năm để đạt được mục tiêu chung.
Đơn vị quản lý cấp trên nắm tình hình, có kế hoạch giao dự toán thu sát thực tế tại địa phương, và triển khai kế hoạch giao dự toán thu ngay từ đầu năm, để bảo hiểm xã hội huyện chủ động lên kế hoạch thực hiện ngay từ những tháng đầu năm.
3.2.3. Hoàn thiện công tác tổ chức quản lý thu bảo hiểm xã hội trên địa bàn huyện Ngọc Hồi
- Tăng cường phối kết hợp với các ban ngành liên quan
Tăng cường phối hợp đa ngành trong quá trình thực hiện thu và quản lý thu bảo hiểm xã hội có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Bởi vì sự hỗ trợ của các ngành, các cấp liên quan sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tốt công tác quản lý thu theo nguyên tắc: thu đúng, thu đủ, thu kịp thời, không xảy ra tình trạng thất thu cho quỹ bảo hiểm xã hội chung.
Kiện toàn bộ máy quản lý thu bảo hiểm xã hội
Trình độ chuyên môn là một điều kiện tất yếu, là yêu cầu bắt buộc của mọi công việc, chứ không riêng ngành bảo hiểm xã hội. Đặc biệt, trong thời kì khoa học – kĩ thuật phát triển như hiện nay thì yêu cầu người cán bộ làm công tác thu và quản lý thu không chỉ nắm vững chuyên môn về bảo hiểm xã hội mà còn cần cả trình độ tin học, ngoại ngữ, khả năng nắm bắt được những biến động bên ngoài.
Bất kỳ một cơ quan HCSN nào đều bị chi phối bởi tâm lý làm việc thủ tục, hành chính rườm rà, một số cán bộ còn cố ý gây phiền hà, mất thời gian của người dân. Từ những quy định chung của Luật bảo hiểm xã hội, thông tư, nghị định, bảo hiểm xã hội có thể xây dựng quy trình nghiệp vụ phù hợp với đăc điểm của cơ quan mình, làm cho hoạt động bảo hiểm xã hội được trở lên dễ dàng, thuận tiện hơn
Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thu bảo hiểm xã hội
Tăng cường đổi mới cơ sở vật chất theo hướng hiện đại hoá công sở, trang bị đầy đủ máy tính có kết nối mạng internet nhằm tăng hiệu quả quản lý thông tin, xử lý công việc, tính toán, giải quyết chế độ trên máy tính. Tiến hành tin học hoá, trang bị lại và đầy đủ hệ thống máy vi tính mới, hiện đại hơn nhằm nâng cao hiệu quả lưu trữ hồ sơ, thông tin, cách thức xử lý công việc hiệu quả, nhanh chóng, tiết kiệm thời gian.
Việc nghiên cứu áp dụng công nghệ thông tin vào quản lý hoạt động bảo hiểm xã hội nói chung, thu bảo hiểm xã hội nói riêng còn là điều kiện quan trọng để ngành bảo hiểm xã hội đẩy mạnh cải cách hành chính trong các hoạt động của ngành, nhằm đảm bảo yêu cầu ngày càng nhiều người mong muốn và được tham gia vào hệ thống bảo hiểm xã hội.Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội sẽ đáp ứng được đầy đủ các yêu cầu của công tác quản lý.
3.2.4. Đẩy mạnh công tác phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội và công tác thu hồi nợ đọng
Sự phát triển của sự nghiệp bảo hiểm xã hội phụ thuộc rất nhiều vào khả năng thu bảo hiểm xã hội. Do đó bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi cần tập trung nguồn lực khai thác và quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với doanh nghiệp làm ăn có hiệu quả, thu nhập người lao động ổn định.
3.2.5. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo hiểm xã hội; giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội
Đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội; kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm, nhất là các hành vi trốn đóng, nợ tiền bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội và các hành vi tiêu cực, gian lận để hưởng chế độ, trục lợi bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội.Thường xuyên bồi dưỡng, hướng dẫn nâng cao nghiệp vụ thanh tra, kiểm tra có chuyên môn giỏi. Chú trọng bồi dưỡng về tư tưởng chính trị, đạo đức nghề nghiệp, pháp luật cho cán bộ.
KẾT LUẬN
Qua hơn 20 năm hoạt động và trưởng thành bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi luôn ý thức được tầm quan trọng của công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội, do đó luôn đôn đốc các cán bộ công nhân viên toàn ngành chú trọng đặc biệt đến công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội, quản lý thu bảo hiểm xã hội theo đúng quy định của Luật bảo hiểm xã hội nhưng đồng thời có thêm nhiều sáng kiến đổi mới công tác quản lý thu, để phát huy hiệu quả và hạn chế tối đa tiêu cực phát sinh trong công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội. Bảo hiểm xã hội đã thực sự trở thành xương sống của hệ thống An sinh xã hội, một công cụ để Nhà nước thực hiện chiến lược xã hội hóa các hoạt động xã hội và từng bước giảm dần sự bao cấp của ngân sách nhà nước thông qua việc xác lập trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động cũng như sự đóng góp vào quỹ bảo hiểm xã hội từ những nguồn lực khác nhau.
Bảo hiểm xã hội huyện Ngọc Hồi đã đạt được nhiều thành tích khả quan, luôn hoàn thành vượt mức kế hoạch thu được giao của bảo hiểm xã hội Việt Nam qua từng năm, số thu đóng góp cho quỹ bảo hiểm xã hội năm sau luôn cao hơn năm trước, số người tham gia bảo hiểm xã hội ngày càng được mở rộng, số nợ đọng doanh nghiệp giảm dần theo từng năm … giúp người lao động ổn định cuộc sống và an tâm lao động .Để quỹ bảo hiểm xã hội ngày càng phát triển an toàn và ổn định thì vai trò của công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội là hết sức quan trọng và cần thiết.
Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đã đạt được, công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội còn nhiều những hạn chế, tồn tại cần được khắc phục, trong giới hạn về kiến thức và kinh nghiệm của mình tác giả đã đưa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội tại huyện Ngọc Hồi như: Nhóm giải pháp về tuyên truyền, nhóm giải pháp về tổ chực hoạt dộng thu bảo hiễm xã hội, nhóm giải pháp về quyết toán, nhóm giải pháp về thanh kiểm tra, nhóm giải pháp về năng cáo chất lượng cán bộ…Các giải pháp của tác giả mong rằng sẽ là tài liệu tham khảo cho các nhà hoạch định chính sách, nhà quản lý, doanh nghiệp, người lao động…..
E:\DỮ LIỆU COP CỦA CHỊ YẾN\DAI HOC DA NANG\LUAN VAN 2014\QUAN LY KINH TE\DANG KHOA TRUONG\SAU BAO VE
